Báo chí thời hội nhập

Báo chí thời hội nhập

Báo chí cách mạng Việt nam (VN) đã có bước chuyển biến tích cực và phát triển mạnh mẽ kể từ khi VN nối mạng internet. Những tờ báo hàng đầu của các tổ chức chính trị xã hội lần lượt có thêm trang thông tin điện tử (Website) chỉ sau thời điểm hoà mạng thông tin toàn cầu không lâu, bên cạnh bản in truyền thống mà hầu hét đã được nâng lên thành nhật báo. Mộ tín hiệu cạnh tranh khốc liệt trong thời dại bùng nổ công nghệ thông tin với sự hỗ trợ đắc lực của ngành công nghệ thông tin đang phát triển như vũ bão đã không cho phép các tờ báo chỉ cung cấp cho bạn đọc trên một mảng thông tin chuyên biệt nào mà trên tất cả các lĩnh vực của đời sống kinh tế, chính trị , xã hội, với sự nhanh nhạy và độ chính xác cao nhất nhằm thu hút số lượng bạn đọc. Các bản in của các tờ báo lớn đã nổ lực trong việc hạ giá thành sản phẩm đến mức thấp nhất trong bối cảnh giá các nguyên vật liệu đầu vào ngày càng tăng cao với những trang in từ hai màu rở lên. Dấu hiệu cạnh tranh đã đến hồi khốc liệt khi một số tờ báo phát không cho bạn đọc chấp nhận chịu lỗ và nhờ hỗ trợ bù lỗ từ nguồn thu quảng cáo với hình thức bắt mắt, thiết kế sáng tạo, ấn tượng… đã xuất hiện tại các bến xe, nhà ga, sân bay…trong lúc các bản in truyền thống nay đã có thêm bản tin điện tử vẫn phải cho phép bạn đọc đọc miễn phí trên webstie. Ngay cả những tờ tuần báo, tạp chí ngày đầu mới lên Website cấm bạn đọc truy cập vào nay cũng đã mở để thu hút quảng cáo. Chính từ vấn đề này, trong một điều tra bỏ túi tại một đơn vị thuộc một Tổng công ty Nhà nước có hạng… mua báo nhiều để phục vụ cho công việc sản xuất, kinh doanh, từ chổ phải mất hàng chục triệu đồng mỗi tháng cho việc đặt mua báo in, thì nay cũng đã giảm đến 35-40% chỉ sau ba năm, bởi internet đã nối mạng đến các phòng ban, thậm chí là đội! để thực hiện chương trình tiết kiệm và phòng chống lãng phí. Ngay tại cơ quan người viết bài này cũng đã giảm tới 15%/năm. Sự phát triển hay cạnh tranh nào rồi cũng đến lúc các tờ báo buộc phải cấm bạn đọc đọc “cọp” trên website, nhưng lúc nào, thời điểm nào và mức cho phép đọc miễn phí ở chừng mực nào phụ thuộc vào sự quyết định liều lĩnh cũng như uy tín của tờ báo. Bởi trong bối cảnh cạnh tranh báo chí cũng phải tuân theo những quy luật khắc nghiệt của nền kinh tế thị trường với yêu cầu và sự lụă chọn của bạn đọc ngày càng cao. Vả lại, trong bối cảnh nhà nhà lập website, người người có quyền cung cấp thông tin và việc lập một trang thông tin điện tử không quá tốn kém mà không phải thông qua một cơ quan chức năng, nhà quản lý nào như Blog chẳng hạn, thì sự cạnh tranh trong việc cung cấp thông tin là vô cùng. Bằng khả năng viết lách, sự am hiểu nhiều hay ít của bất cứ lĩnh vực nào bạn đọc cũng có thể là người cung cấp thông tin và chia sẻ lợi ích từ việc cung cấp thông tin bằng cách thu hút quảng cáo theo khả năng của mình cũng đều khiến cho các toà soạn báo phải đau đầu suy nghĩ. Chính sự phát triển mạnh mẽ và chưa có các chế tài quản lý hiệu quả , nên những nguồn thông tin được cung cấp trong cuộc chạy đua này khiến bạn đọc sẽ có lúc phải bàng hoàng, sửng sốt. Hay không biết nguồn tin nào đang tin cậy mà tuỳ thuộc vào khả năng am hiểu và cách xư lý thông tin của mình để sàng lọc lấy những thông tin đáng giá phục vụ cho công việc cũng như lợi ích của bản thân. Ngay cả những nguồn thông tin được phát đi từ những người có chuyên môn, trách nhiệm với cộng đồng nhiều khi vẫn chưa thể làm an tâm bạn đọc như những sự kiện vừa diễn ra trong thời gian gần đây. Đó chính là lúc các tờ báo đưa các nguồn thông tin lên các bàn “diễn đàn” để tìm sự lý giải chuẩn mực nhất, trung thực nhất, xác đáng nhất trong hành trình tìm kiếm sự thật mà nhiều khi rất khó định nghĩa từ hàng triệu độc giả. Và uy tín, thương hiệu của tờ báo được khẳng định đối với bạn đọc thông qua những sự kiện như thế này.

Khi tiếp nhận những thông chưa rõ ràng, không phải là từ những người có chuyên môn, trách nhiệm, tốt nhất hãy chờ đợi những thông tin chính thống hoặc từ những tờ báo đáng tin cậy đưa ra được những lập luận, lý lẽ chuẩn xác, khoa học. Một quy chế cung cấp thông tin cho báo giới và ngưòi dân vừa mới được Thủ Tướng Chính phủ ban hành sẽ đáp ứng tốt hơn khi mọi thông tin chưa rõ ràng, thoả mãn sự nghi ngờ của bạn đọc.

Cũng không phải cạnh tranh buộc mọi tờ báo phải chạy đua để khẳng định vị trí của mình bằng việc tăng trang, tăng số để chiếm lĩnh thị trường, bởi dù sao mỗi tờ báo vẫn có những đối tượng bạn đọc riêng. Có rất nhiều tờ báo trong và ngoài nước vẫn giữ được uy tín của mình mà không cần tham gia nhiều vào cuộc chạy đua này. Song một xu hướng tất yếu khi cạnh tranh đang hướng các toà soạn báo trở thành các tập đoàn truyền thông bằng sự lớn mạnh lên hay hợp tác mà sự kết hợp giữa toà soạn báo in, điện tử, truyền hình đa phương tiện chung thành một như là một định hướng tất yếu không thể bỏ qua đối với bất cứ toà soạn báo nào muốn phát triển.

Nhưng có một thực tế cạnh tranh quá rõ ràng, khi các nhà báo cũng các toà soạn báo hôm nay đang phải cạnh tranh với chính mình và cạnh tranh với chính bạn đọc. Một lượng đối tượng bạn đọc không là phóng viên của báo nào, không có thẻ nhà báo và không là hội viên hội nhà báo nhưng để có được bài viết của họ thì không ít toà báo phải săn lùng tìm kiếm mỗi khi có sự kiện nào đó sắp diễn ra. Họ xuất thân từ nhiều thành phần xã hội khác nhau. Hầu hết là những người có bằng cấp, học hàm, học vị và có vị trí đáng kể trong xã hội. Những bài viết của đối tượng bạn đọc này luôn được đông đảo mọi người chờ đón ở các tờ báo uy tín. Họ viết không vì mục đích nào lớn hơn ngoài việc đưa ra những giải pháp, ý kiến đóng góp cho xã hội được phát triển, mạnh giàu lên và rất nhiều ý tưởng đã được hình thành, đóng góp đáng kể vào sự phát triển của đất nước cũng như các công cụ quản lý, điều hành xã hội của Nhà nước đều được khởi nguồn từ các ý kiến chia sẻ của đối tượng bạn đọc này đã được các cấp lãnh đạo tiếp thu. Bởi báo chí luôn hướng tới mục tiêu “vì xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, tiến bộ”, nên dù là nhà báo chuyên nghiệp hay không chuyên đều viết vì lẽ đó. Cho nên sự cạnh tranh của các tờ báo, giờ đây là sự cạnh tranh về đối tượng bạn đọc hơn là cạnh tranh về chiếm lĩnh thông tin sớm nhất, nóng nhất. Điều cốt lõi vẫn là chất lượng thông tin đáng giá đối với bạn đọc như thế nào. Chẳng hạn như tạp chí Time của Mỹ vẫn giữ việc ra số định kỳ hàng tuần từ hàng trăm năm nay đó thôi.

Mọi sự cạnh tranh đều là động lực của sự phát triển. Nhưng đôi với cạnh tranh về cung cấp thông tin sẽ khiến chúng ta bội thực, thiếu hẳn sự định hướng cho mọi mục tiêu của cuộc sống nếu thông tin không đáng tin cậy cũng như khi khả năng hiểu biết và cách xử lý thông tin hạn chế. Do đó tốt nhất hãy chọn lấy những tờ báo đáng tin cậy đã làm nên những sự kiện được đông đảo bạn đọc đồng thuận, xã hội đánh giá cao và kiên nhẫn chờ đợi những nguồn thông tin chính thống nếu có thể chờ đợi.

Đà nẵng. 17.06.2007

Hàn Dân Biểu.

Posted by LÊ TRANG TUẤN on 16:02:00. Filed under Xã luận hội chẩn . You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0. Feel free to leave a response